Woda w ogrodzie

Woda przyciąga wzrok i jednocześnie urozmaica przestrzeń. Szmer strumienia wpływa uspokajająco i zaciekawia, a tafla w stawie stwarza atrakcyjne wizualnie odbicia. Wodę można wykorzystać  do stworzenia ciekawych aranżacji, które będą pasowały do każdego ogrodu.

 Water-Garden-Lower-Mill

Forma

Już na etapie projektowym należy uwzględnić wodę w ogrodzie z dwóch powodów. Pierwszy dotyczy formy jaką ona ma mieć: staw, strumień, fontanna czy ozdobny podwyższony zbiornik. Drugi mówi o konieczności zastosowania różnych rozwiązań technicznych przy poszczególnych rozwiązaniach. Woda jest ciekawym elementem ogrodu, jednak nie uważa się ją za konieczną. Na pewno można ją wykorzystać jako centralną część kompozycji, ale dobrze sprawdzi się jako mały dodatek. O ile w trakcie sezonu podkreśla architektoniczny ład poprzez odbicia w tafli lub tworząc szkielet aranżacji, to w zimie pływające po powierzchni opadłe liście mogą wyglądać niezbyt interesująco.

Kształt

Warto trzymać się zasady mówiącej, że najlepsze są proste rozwiązania. Najlepiej czerpać inspiracje z naturalnych zbiorników.  Nie jest dobrym pomysłem konstruowanie skomplikowanych baseników o urozmaiconym zagospodarowaniu brzegu, ponieważ będzie to wyglądało brzydko i niechlujnie. Każdy zbiornik powinien wyglądać naturalnie, tak jakby woda zbierała się w danym miejscu sama bez ingerencji człowieka. To samo dotyczy linii brzegowej, która powinna być miękką linią. Także należy ograniczyć się w kompozycjach roślinnych, które powinny być robione z umiarem i jak najbardziej przypominać naturalne nasadzenia. Szczególnie dotyczy to dużych zbiorników, które mają przypominać leśne stawy. Inaczej wygląda kwestia geometrycznych zbiorników towarzyszących nowoczesnym tarasom lub miejscom wypoczynku. Najważniejsze jest aby zbiornik pasował do całości kompozycji w ogrodzie. Należy trzymać się zasady, że do dużych ogrodów pasują sporych rozmiarów zbiorniki, a do małych aranżacji lepiej wybierać małe oczka wodne lub wzniesione niewielkie pojemniki.

Stanowisko

Planując staw lub każdy mniejszy zbiornik należy zastanowić się w jakim miejscu będzie on zlokalizowany, ponieważ już na etapie projektowym trzeba go dobrze umiejscowić w całej kompozycji. W małym ogrodzie zdecydowanie ładniej będzie prezentowała się kamienna misa z kilkoma gatunkami roślin wodnych niż wielki staw. Warto postawić pojemnik przy tarasie, czyli w miejscu, gdzie domownicy najczęściej przebywają, lub w zacisznym zakątku służącym do odpoczynku. Już od dawna wiadomo, że szmer wody wpływa uspokajająco. Natomiast do dużych terenów dobrze pasują spore stawy, gdzie poza roślinami będą też żyły ryby utrzymujące zbiornik w czystości. Znaczenie dużych powierzchni wodnych korzystnie oddziałuje na środowisko, ponieważ sprzyja utrzymaniu równowagi biologicznej w przyrodzie. Zakładając taki staw zaprasza się zwierzęta żyjące w okolicy do odwiedzin, dzięki temu mają miejsce gdzie mogą się napić wody, a człowiek może podziwiać bezpośrednio naturę. Planując miejsce w jakim ma być zlokalizowany zbiornik należy wziąć pod uwagę ile godzin w ciągu dnia będzie świeciło słońce na taflę wody. Najlepszym rozwiązaniem takie umiejscowienie stawu, żeby bezpośrednie promienie słoneczne padały przed około 6-8 godzin dziennie. Dzięki temu zbiornik nie będzie się zbyt szybko nagrzewał, a jednocześnie zostanie ograniczony rozwój glonów, którym sprzyja cień.

Kaskady

Na pewno dużą zaletą każdego zbiornika jest szmer wody. Wystarczy aby spadała ona z wysokości 10 cm, a już będzie słychać charakterystyczny dźwięk. Nie trzeba więc budować bardzo dużych konstrukcji, ale wystarczy nawet jeden niewielki stopień. Poruszająca się woda korzystnie wpływa na natlenienie zbiornika i przeciwdziała pojawianiu się komarów. W przypadku gdy w stawie są ryby, też stwarza dla nich odpowiednie warunki. Zakłada się, że kaskada powinna funkcjonować w obiegu zamkniętym. Kaskady warto połączyć z systemami odwadniającymi teren na dużych powierzchniach szczególnie w rejonach gdzie jest wysoki poziom wód gruntowych. Dzięki temu ogród będzie bardziej przystępny dla gatunków preferujących tereny suche. Czasem wystarczy postawić dwie kamienne misy jedna nad drugą i za pomocą specjalnej pompy wprowadzić wodę w ruch. Jednak nie trzeba samemu tworzyć aranżacji i wystarczy udać się do sklepu ogrodniczego, gdzie dostępne są różnego rodzaju plastikowe elementy imitujące kamień.

Strumienie

Przemieszczająca się woda po ogrodzie może być niekończącym się źródłem inspiracji przy planowaniu zagospodarowania całego ogrodu. Można ją potraktować jako główny element kompozycyjny prowadzący do zbiornika wodnego, wokół którego zlokalizowane są nasadzenia roślin lub jako niewielki fragment w projekcie. Niezależnie od tego jakie rozwiązanie zostanie wygrane, należy dostosować kształt i formę do całego zagospodarowania. Przy panowaniu strumienia należy pamiętać, aby jego źródło było zlokalizowane w najwyższym punkcie, trzeba także zaplanować ujście. Przy ogrodach stylizowanych na naturalistyczne warto zrobić kręte i długie koryto. Natomiast w nowoczesnych aranżacjach można pozwolić sobie na większą swobodę np. geometryczny układ. Jednak niezależnie od formy należy pamiętać, że każdy strumień musi mieć spadek, aby woda mogła płynąć. Przyjmuje się, że powinien on wynosić 1-2%, czyli na 10-metrowym odcinku jest to różnica 10-20 cm między źródłem a ujściem. Ważne jest także, aby spadek ten był na całej długości strumienia, przy czym największy tuż za źródłem, żeby nie powstawały zastoiska wody. Początkujący projektanci i ogrodnicy mogą wykorzystać płasko rozłożony na ziemi sznur, aby wyobrazić sobie jak strumień będzie wyglądał.

Fontanna

Można ją zamontować w każdym oczku wodnym czy małym zbiorniku. Woda krąży tu w obiegu zamkniętym – jest tłoczona pompą przez dyszę i tryska do góry, a następnie opada z powrotem do pojemnika. Oczywiście co jakiś czas trzeba uzupełniać straty wody powstające np. w wyniku parowania lub rozchlapywania na boki. Warto ułożenie całej instalacji pozostawić fachowcom, ponieważ jakikolwiek błąd może zagrażać użytkownikom.

Rośliny

Najbardziej popularnymi i polecanymi roślinami są grzybienie tzw. lilie wodne. Ale równie atrakcyjne są kwitnące na żółto grzybieńczyk wody i knieć błotna. Poza tym warte uwagi są takie gatunki jak: azolla karolińska, onowodek dwukłosowy, pałka wąskolistna, bobrek trójlistkowy oraz kosaciec japoński.

Warto także obsadzić brzeg stawu, jednak trzeba pamiętać, że rośliny przybrzeżne są bardzo ekspansywne, dlatego należy je sadzić w specjalnych koszach. Zabezpieczy to przed nadmiernym rozrastaniem i ułatwi kontrolowanie ich wielkości. Już nie bezpośrednio w wodzie, ale na brzegu ciekawie wyglądają posadzone byliny preferujące stanowiska wilgotne np. niezapominajka.

 OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Dorota Blatsios, Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu

Print Friendly, PDF & Email

Powiązane wpisy

Dorota