Jak założyć ogród ziołowy – wybór stanowiska, uprawa

Przydomowy ogród ziołowy staje się coraz popularniejsze w ostatnim czasie. Przede wszystkim ze względu na możliwość wykorzystania w kuchni oraz walory estetyczne. Nie tylko dobrze nadają się do potraw, ale można z nich także tworzyć atrakcyjne rabaty. Warto przeznaczyć więcej miejsca w ogrodzie na warzywnik, w którym zostaną posadzone aromatyczne zioła.

 Ogród ziołowy - wybór stanowiska, uprawa


Przeczytaj także:


Stanowisko i gleba

Ogród ziołowy tworzy się dla domowników, dlatego musi ściśle odpowiadać na ich potrzeby. Na etapie projektowym należy się dobrze zastanowić jakie ma pełnić funkcje – być tylko małym dodatkiem ozdobnym czy służyć jako element warzywnika? Dzięki temu łatwiej będzie zaplanować powierzchnię oraz umiejscowienie ogródka. Korzystnym rozwiązaniem jest stworzenie zielnika jako części warzywnika. Dobrze jest też zapoznać się z wymaganiami roślin, które będą sadzone. Ogólnie zakłada się, że najbardziej korzystnym stanowiskiem dla roślin przyprawowych jest miejsce słoneczne, z przepuszczalnym i żyznym podłożem. Ogród ziołowy musi być miejscem, gdzie rośliny będą rosły chętnie i dadzą duże plony.

Chcąc stworzyć ogród ziołowy, należy rozpocząć planowanie już jesienią, ponieważ wtedy należy zacząć przygotowanie gruntu. Ciężkie gleby warto przemieszać z piaskiem, a lekkie i piaszczyste zagęszczamy kompostem, dzięki tym zabiegom podłoże będzie lepiej wiązało wodę i składniki odżywcze. Należy też przeprowadzić odpowiednie analizy w celu sprawdzenia odczynu gleby – najbardziej optymalny zakres to pH 5,5-6,5. W praktyce bywa różnie w zależności od tego czy jest to gleba piaszczysta czy gliniasta. Na okres zimy nie powinno się zostawiać gołej gleby, polecane jest przykrycie jej około 10 cm warstwą ściółki, co ochroni ją przed nadmiernym przemarzaniem, które niszczy jej strukturę. Dobrą ochroną przed mrozem jest warstwa gałęzi i liści, a w trakcie zimy, gruba warstwa śniegu.

Ogród ziołowy – uprawa współrzędna

Gdy nadejdzie wiosna można rozpocząć prace w ogrodzie. W miejscy gdzie ma powstać ogród ziołowy należy rozplanować jakie gatunki będą rosnąć w poszczególnych grządkach. Warto zadbać o to, aby nie sadzić obok siebie roślin, których bliskość źle wpływa na ich wzrost. Natomiast dobrym rozwiązaniem jest uprawa współrzędna roślin polegająca na sadzeniu gatunków, które rosnąc razem, poprawiają nawzajem swój smak, przyspieszają wzrost i  pomagają w rozwoju. W warzywniku polecane jest łączenie upraw ziół i warzyw, ponieważ taka uprawa korzystnie wpływa na smak i aromat niektórych warzyw.

Warzywa Zioła poprawiające ich smak
groch koper ogrodowy
ziemniak kolendra siewna, kminek zwyczajny, mięta pieprzowa
pomidor pietruszka
ogórek pietruszka, cząber ogrodowy
koper włoski cząber ogrodowy
sałata głowiasta cząber ogrodowy
cebula koper ogrodowy
rzodkiewka rzeżucha ogrodowa
burak ćwikłowy koper ogrodowy

Ogród ziołowy - wybór stanowiska, uprawa

Z siewu czy z rozsady?

Jedną z możliwości zakładania ogrodu ziołowego jest posadzenie tylko pojedynczych konkretnych ziół. W tym przypadku najlepiej zakupić wybrane sadzonki w sklepach ogrodniczych. Będzie dołączona do nich etykietka z dokładną nazwą gatunku oraz odmiany, a także preferowanym przez roślinę stanowiskiem. Mimo, że od razu zioła będą wyrośnięte, to jest to kosztowny sposób zakładania ogródka.

Dużo tańszą metodą jest zakup nasion i ich wysiew. W handlu dostępne są zarówno zioła jednoroczne, jak i wieloletnie. Na każdym opakowaniu znajdują się dokładne opisy optymalnych terminów wysiewu, kwitnienia, owocowania i zbioru. Podstawowym sposobem jest rozsypanie nasion w rowkach w glebie wprost do gruntu po ustąpieniu przymrozków. Przyspieszenie uprawy jest możliwe dzięki wcześniejszemu podkiełkowaniu roślin w domu na parapecie i wysadzeniu już podrośniętych sadzonek na miejsce stałe. Podkiełkowywanie można rozpocząć już w marcu i kwietniu, a uzyskana rozsada pozwoli szybko zapełnić ogród ziołowy. Jest to korzystne z kilku powodów:

  1. unikamy uszkodzeń roślin przez wiosenne przymrozki,
  2. nie trzeba wykonywać przerwyki, ponieważ rośliny są sadzone w takiej rozstawie, jaka jest dla nich najbardziej optymalna,
  3. podrośnięte rośliny mają lepiej rozbudowany system korzeniowy i są bardziej odporne na aklimatyzację w glebie,
  4. zioła są większych rozmiarów,
  5. sadzenie po 15 maja (gdy już nie ma przymrozków) powodują, że zbiory są znacznie szybsze.

Uprawa sadzonek

Dla wielu gatunków dobrym momentem do rozpoczęcia uprawy młodych siewek i sadzonek jest wczesna wiosna. Dla niektórych gatunków, o długi okresie wegetacji (np. papryka), wcześniejsze uzyskanie małych roślin jest niezbędne aby owoce zdążyły się wykształcić.

Do stworzenia sadzonej Najlepiej nadaje się niewielka plastikowa szklarnia z przykryciem jaką można dostać w punktach ogrodniczych. Jeżeli była używana rok wcześniej należy ją dobrze umyć i pozostawić do wyschnięcia. Pojemnik wypełnia się sypką żyzną glebą, którą należy wyrównać, lekko ubić i zrosić wodą. Mocny strumień wody może powodować powstawanie zagłębień w podłożu i nierównomierne rozchodzenie się wody.

Nasiona wysiewa się rzadko, ale regularnie. Następnie należy je przykryć cienką warstwą piasku, delikatnie ubić i ponownie zrosić wodą. Niektóre rośliny (bazylia, cząber) źle znoszą przykrycie nasion  dodatkową warstwą ziemi, w tym przypadku zraszamy je tylko delikatnie wodą. Pojemniki należy przykryć górnym, przezroczystym pojemnikiem lub folią spożywczą. Pozwala to na uzyskanie większej wilgotności podłoża i stworzenie optymalnego mikroklimatu do kiełkowania nasion.

Ważne jest aby regularnie podlewać młode siewki. Po wytworzeniu pierwszych liści właściwych pojedyncze rośliny należy przepikować do doniczek lub do drugiego pojemnika zachowując odpowiednie odległości między nimi. W tym momencie rozwój ziół będzie dużo intensywniejszy, więc będą potrzebowały więcej przestrzeni na rozwój systemu korzeniowego i części nadziemnej. Po ich zahartowaniu można je wysadzać na miejsce stałe w ogródku ziołowym.

Wysiew nasion wprost do gruntu

Z wysiewem nasion należy zaczekać do ustąpienia porannych przymrozków. Zakład się, że można rozpocząć pracę w ogrodzie po 15 maja. Wtedy podłoże jest odpowiednio suche i nadaje się do przygotowania pod wysiew. Przede wszystkim glebę należy rozdrobnić grabiami lub szpadle, ponieważ najbardziej optymalna jest struktura gruzełkowata, a także pozbyć się wszystkich chwastów. Najbardziej popularny i uzasadniony jest wysiew rzędowy z wbiciem etykietek z nazwą gatunku przed każdą grządką. W zależności od potrzeb można stworzyć jeden lub więcej rzędów. Etykietki mają duże znaczenie w przypadku nasion wolno kiełkujących, które umożliwiają zaznaczenie powierzchni, na której już coś rośnie. Warto pamiętać, aby co kilka rzędów pozostawić powierzchnię niezasianą, która ułatwi przemieszczanie w trakcie zabiegów pielęgnacyjnych. Podczas wysiewy trzeba pamiętać o zasadzie przysypywania nasion warstwą gleby nie większą niż ich trzykrotność wysokości lub średnicy.

Dorota Blatsios

Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu

Powiązane wpisy

Dorota