Kształty i perspektywy w projektowaniu ogrodów

Projektowanie ogrodu, tak aby poza strefami funkcjonalnymi intrygował i zachęcał do zwiedzania, jest jednym z trudniejszych zadań. Aranżacje ogrodowe są przestrzeniami, które pobudzają wszystkie zmysły. Przede wszystkim zastosowanie różnorodnych kształtów, faktur, perspektyw pozwala odkryć nowe wymiary kompozycji, a wydzielanie poszczególnych wnętrz stwarza element tajemniczości. Czasem warto pobawić się różnymi niecodziennymi rozwiązaniami, które dadzą zaskakujący efekt.

W ogrodach specjalną role odgrywa iluzja, którą można zastosować w prawie każdym ogrodzie dzięki prostym zabiegom, które kształtują i zmieniają poczucie przestrzeni, a także zmieniają postrzeganie przestrzeni przez odwiedzających.

Proste linie

Wszystkie projekty opierają się za zastosowaniu kształtów i linii wzajemnie się przenikających. Mogą one oddziaływać na postrzeganie przestrzeni w zależności od sposobu i kąta patrzenia. Dzięki odpowiednim kształtom można ogród wydłużyć lub skrócić. Szeroki pas nasadzeń biegnący wzdłuż krótszego brzegu ogrodu optycznie skrają kompozycję, natomiast szeroka wijąca się rabata przez całą długość działki powoduje jej wydłużenie. Kształty rabat trzeba dostosować do efektu jaki ma zostać osiągnięty.

Podobne zadanie mają linie tworzące ścieżki i drogi, które kierują wzrok odwiedzających i wskazują na co zwrócić uwagę. Często ścieżki biegnące przez środek kompozycji zwracają wzrok na rzeźbę lub zdobioną ławkę. Na pewno nie zalecane jest tworzenie podłużnej dróżki przez całą długość wąskiego ogrodu, gdyż nie tylko zawęzi kompozycję, ale także stworzy niekończącą się aranżację. Na wąskich działkach dobrze jest zastosować zmiany kierunku ścieżki, którą można w ten sposób wydzielać przestrzenie ogrodu. Również ciekawy efekt można osiągnąć poprzez zasłonięcie jej końca, przez co ogród będzie się wydawał większy niż w rzeczywistości jest.

perspektywa1

perspektywa4

Perspektywa

Zabawa perspektywą jest jedną z metod na wydłużenie, skrócenie lub zwiększenie rozmiarów działki. Jej nieprawidłowe zastosowanie może mieć skutek ni tylko odwrotny do zamierzonego, le wręcz karykaturalny. Przede wszystkim należy sobie uświadomić, że wzrok naturalnie biegnie zgodnie z liniami jakie dostrzega w swoim otoczeniu. Na pewno stworzenie wysokiego betonowego płotu wokół całej działki stworzy klaustrofobiczne wrażenie zamkniętej klatki. Ciekawym rozwiązaniem jest stworzenie ogrodzenia, które staje się coraz niższe wraz z oddalaniem się od domu oraz ścieżki biegnącej w postaci dwóch czy trzech łuków – taka kompozycja wydłuży ogród.

Równie ciekawym elementem jest faktura, barwa i kształt. Zakłada się, że do małych ogrodów powinno stosować się duże rośliny. Natomiast gatunki niewielkich rozmiarów o drobnych liściach polecane są do dużych działek. Ważne jest także zastosowanie odpowiednich proporcji pomiędzy małymi, a dużymi roślinami. Barwa kwiatów bardzo silnie oddziałuje na wzrok człowieka. Na rabatach ciepłe intensywne czerwienie i żółcie przyciągają uwagę, natomiast chłodne odcienie niebieskiego i fioletu maja przeciwne działanie. Zastosowanie takich rozwiązań pozwala na plastyczną zabawę wielkością działki, co może mieć intrygujący efekt.

perspektywa3

Wizualna zmiana granic ogrodu

Należy sobie uświadomić, że granice działki są sztywno ustalone tylko na papierze, ponieważ stosując odpowiednie metody wizualne można ją dowolnie kreować. Zdecydowanie odradza się budowanie 3 metrowego betonowego płotu wokół całej posesji. Często też nieciekawie wygląda obsadzenie wszystkich brzegów jednolitym zwartym żywopłotem, który daje klaustrofobiczne wrażenie. Przede wszystkim dobrze jest wykorzystać krajobraz znajdujący się dookoła ogrodu. Oczywiście nie zawsze będzie on ładny, szczególnie na dużych osiedlach, gdzie domy stoją jeden obok drugiego, ale już w mniejszych miastach czy na wsi możliwość aranżacji jest większa. Dobrym rozwiązaniem na zwiększenie ogrodu jest zamaskowanie granic różnymi gatunkami roślin – mogą to być pnącza, które będą dekoracyjne cały rok (np. bluszcz pospolity) lub krzewy przyścienne, które nie potrzebują dużo miejsca do wzrostu. W dalszych częściach ogrodu można pozostawić widoczny element ozdobnego ogrodzenia, który sam w sobie stworzy ciekawą kompozycję z roślinami. Najważniejszymi fragmentami,  które należy zamaskować są narożniki, gdzie mamy do czynienia z ostrymi i surowymi liniami. Ciekawym rozwiązaniem jest też stworzenie rabaty z roślinami o różnej wysokości sadząc najwyższe gatunki z tyłu, a niższe z przodu. W ogrodach znajdujących się na skraju lasu albo łąki można pozostawić przestrzeń otwartą, gdyż  sam widok jest wystarczająco atrakcyjny.

perspektywa2

Planując nasadzenia i elementy dekoracyjne należy sprawdzić, czy będą one dobrze wyeksponowane z miejsca, z którego będzie się je najczęściej oglądać np. okno kuchenne czy taras. Również z tych miejsc sprawdza się jaki efekt dają wizualne zabiegi powiększania działki. Należy pamiętać, że nie każda aranżacja nadaje się do oglądania z każdej strony, a nawet często jej siła oddziaływania na człowieka jest silna patrząc tylko pod jednym kątem. Prostym zabiegiem powiększającym ogród jest stosowanie zmiennej szerokości rabat i wykorzystanie roślin widzianych z sąsiednich ogrodów. Dobór roślin, które będą się komponowały z tymi widocznymi spoza płotu, stworzy płynne, harmonijne przejście.

Dorota Blatsios, Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu

Print Friendly

Powiązane wpisy

Dorota

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *